Kanchanaburi : Death Railway Museum en boottocht over de Kwai River

Dag 11. Gisteren zijn we met de trein naar het Wang Po  viaduct bij Tam Krasae geweest. Dat was in feite een heel prettig toeristisch uitstapje, waarbij we ons moeilijk konden voorstellen hoe en onder welke omstandigheden de Death Railway gebouwd is. Deze ochtend zijn we naar het Death Railway museum gegaan om ons wat meer te verdiepen. Officieel heet het nu Thailand Burma Railway Centre. We betraden het museum onder een nagebouwde constructie van een spoorbrug. Het zijn vooral grote geïllustreerde tekstborden, ondersteund door reconstructies en teruggevonden of geschonken attributen en materialen, die een gedegen en veelzijdig beeld geven van de drijfveren van de Japanners, de spoorwegtechnieken, de materialen, de mensen, de verschrikkingen en onmenselijkheden tot en met de afhandeling na de oorlog. 

Een technisch aspect: reeds in voorbereiding op de oorlog ontwikkelden de Japanners vrachtauto's die zowel op rails als op wielen konden rijden. We hadden er de vorige dag een overgebleven exemplaar tentoongesteld gezien. Deze zg. train trucks werden soms gecamoufleerd met bamboe of eenvoudige hutten met daken. De gevangen geallieerde soldaten noemden ze al snel "Flying Kampongs". 

Het werk aan de spoorweg stond voor de Japanners onder hoge tijdsdruk, was veelal handwerk en onmenselijk zwaar onder barre omstandigheden en een meedogenloze leiding.

Er was weinig of geen clementie voor de zieken en verzwakten. Het beeld boven is dat van twee krijgsgevangenen (PoWs) die zelf malaria hadden en na lang aandringen hun medegevangene die bezweek aan cholera naar een rustplaats mochten brengen. 

In Nederland denken wij aan de Birma spoorweg in de eerste plaats aan de Nederlandse en geallieerde krijgsgevangenen, maar hier wordt je ook geconfronteerd met de duizenden (dwang)arbeiders uit Zuidoost Azië, die minstens zo erg werden behandeld en van wie er ook duizenden het leven hebben gelaten. 

Na de verovering van het gebied op de Japanners is de spoorweg vernietigd door de geallieerden. Heel veel documentatie is - ook door de Japanners - vernietigd. De oprichter van het museum is er desondanks in geslaagd om veel informatie en bronnenmateriaal te verzamelen. Zo is er - om toch even dicht bij Nederland te blijven - een set van 6 fijne pentekeningen bij nabestaanden van hr Guus van Rheeden teruggevonden en verkregen. Hij heeft ze op zijn sterfbed aan het eind van de oorlog gemaakt om zijn herinneringen aan de spoorweg vast te leggen. 

Een andere Nederlander die in substantiële informatie heeft voorzien is Lt/Col. Warmenhoven, spoorwegingenieur in Nederlands Oost-Indië, die (als krijgsgevangene) in augustus 1945 met toestemming van de Britten het commando over de spoorweg overnam van de Japanners. Zijn gedetailleerde rapportage is in boekvorm verschenen en ligt in het Nederlands te koop in de museumwinkel. 

Het is een indrukwekkend museum, waar wij zeker diepgaander en bredere kennis omtrent de gebeurtenissen in WOII in deze streek hebben opgedaan en een dieper besef van al het leed. De website van het TBRC geeft een heldere historische samenvatting.  Een grote erebegraafplaats bevindt zich tegenover het museum. Ons oorspronkelijke plan om ook naar de Hellfire Pass te gaan, hebben we laten varen, omdat onze tijd beperkt was en de rit daarnaartoe alleen al 80 km. 

We waren gekomen met een tuktuk en we gingen met de tuktuk: naar de River Kwai Bridge. Het leek ons heel prettig om op het water de opgedane indrukken te verwerken en stapten daar in een longtailboat om een riviertoertje te maken. 

De start van de tour begon rustig. We vaarden langs de optrekjes en vissersdorpen waar we daags tevoren met mr Aum bovenlangs waren gereden en deden weer andere indrukken op. Maar als de gelegenheid daar was en zeker voorbij de voornaamste bebouwing, werd er gas gegeven en denderde de longtail over het water met een oorverdovend lawaai en opspattend water. Om tot rust te komen mochten we op het eindpunt eerst flink klimmen - de hoge oever op, de spoorbaan over, hoge trappen -, vervolgens een stuk lopen en toen afdalen naar een Boeddha-grot (met draken!) om na een uurtje weer over het water terug te stuiteren naar het vertrekpunt bij de brug. 

Een geweldig uitzicht van boven ons uitstappunt op de rivier. Eenmaal boven aan de trappen staan taxi's en tuktuks klaar om je naar de grottempel te brengen, maar wij vonden het goed te lopen ondanks de warmte. In de grot is het koel en voorbij de liggende Boeddha en draken kun je afdalen dieper de grot in. We hebben dat een stukje gedaan, maar vonden het toen te eng (smal en benauwend) om nog verder te gaan. Ons bootje lag keurig op ons te wachten voor de terugtocht.

Restaurant Goodway ligt op het water naast de brug en bleek een leuke plek om op ons gemak van alle passanten boven en op het water te genieten. En de lekkere gerechten op ons bord. 

We hebben een paar mooie en interessante dagen in Kanchanaburi en omgeving doorgebracht, we hadden een prima hotel aan Good Times Resort met veel leuke eetgelegenheden en winkels in de buurt. Die avond zouden we ook weer leuk eten bij Room 89.  En bij een auto-scooterverhuur annex taxibedrijfje hebben we een taxi besteld voor onze rit de volgende dag naar Amphawa. Vaarwel River Khwae.